Edhe nëse lufta mes SHBA dhe Iranit përfundon dhe arrihet një marrëveshje paqeje, Europa nuk pritet të shpëtojë shpejt nga çmimet e larta të energjisë. Ekspertët paralajmërojnë se ndikimi i konfliktit do të zgjasë për muaj, madje edhe vite.
Shkaku kryesor lidhet me goditjen e rëndë që i është dhënë furnizimit global me naftë dhe gaz. Sipas Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë, lufta dhe bllokimi i ngushticës së Hormuzit kanë shkaktuar ndërprerjen më të madhe në historinë e tregut të naftës. Edhe pse Europa merr vetëm një pjesë të vogël të furnizimit përmes kësaj rruge, ajo ndikohet drejtpërdrejt nga çmimet globale.
Para konfliktit, nafta tregtohej rreth 72–73 dollarë për fuçi, ndërsa gjatë krizës arriti deri në 120 dollarë. Edhe pas armëpushimit, çmimi mbetet i lartë, rreth 90 dollarë për fuçi. Një rritje e tillë përkthehet menjëherë në çmime më të larta në pompa dhe në faturat e energjisë për qytetarët europianë.
Edhe gazi ka pësuar rritje të ndjeshme. Në Europë, çmimi ka arritur deri në mbi 60 euro për MWh gjatë krizës dhe aktualisht mbetet mbi nivelet para luftës. Duke qenë se një pjesë e madhe e energjisë elektrike prodhohet nga gazi, kjo rrit automatikisht faturat e energjisë për familjet dhe bizneset.
Një tjetër faktor që mban çmimet të larta është pasiguria në treg. Edhe nëse furnizimi rikthehet, dëmtimet në infrastrukturat energjetike në Lindjen e Mesme do të kërkojnë kohë për t’u riparuar. Po ashtu, kostot e transportit dhe sigurimit të cisternave janë rritur ndjeshëm, duke ndikuar drejtpërdrejt në çmimin final.
Ekspertët theksojnë se Europa varet në masë të madhe nga importet, duke siguruar deri në 85% të naftës nga jashtë. Kjo e bën atë shumë të ndjeshme ndaj çdo krize globale.
Në këto kushte, edhe nëse arrihet një paqe e qëndrueshme, çmimet nuk pritet të bien menjëherë. Tregu ka nevojë për kohë për t’u stabilizuar, ndërsa rezervat dhe furnizimet duhet të rindërtohen gradualisht.
Për qytetarët europianë, kjo do të thotë një realitet i zgjatur me kosto të larta për karburantet dhe energjinë, pavarësisht zhvillimeve politike.
.
