Rritja e kostove për mbajtjen e qenve dhe maceve po rëndon gjithnjë e më shumë familjet italiane, por ekspertët paralajmërojnë se vështirësitë ekonomike nuk janë arsyeja e vetme pas fenomenit të braktisjes së kafshëve.
Sipas raportimeve të mediave italiane, mijëra kafshë shtëpiake braktisen çdo vit, një problem që vazhdon të konsiderohet plagë sociale.
Histori që tregojnë dramën
Rolly, një qen i gjetur i lidhur pas një shtylle në një rrugë të Genovas në ditën e parë të vitit, është vetëm një nga rastet e shumta. Pronari u identifikua falë mikroçipit dhe u denoncua, por histori të ngjashme janë raportuar në të gjithë vendin — nga kafshë të lëna pranë koshave të mbeturinave deri te këlyshë të braktisur në kafaze në temperatura të ulëta.
Shumë prej tyre përfundojnë në strehimore, ku shpesh kalojnë pjesën tjetër të jetës.
Një vend që i do kafshët — por edhe i braktis
Sipas raportit “Italia 2025” të Eurispes, rreth 40.5% e italianëve kanë të paktën një kafshë shtëpiake — afro 9 milionë qen dhe gati 12 milionë mace.
Megjithatë, vlerësohet se çdo vit braktisen nga 50 mijë deri në 80 mijë kafshë, ndërsa shifrat reale mund të jenë edhe më të larta për shkak të mungesës së përditësimit të të dhënave zyrtare.
Të dhënat tregojnë gjithashtu një trend shqetësues: në fund të vitit të kaluar, strehimoret raportuan kalimin nga rreth tre dorëzime në javë në tre në ditë.
Ekonomia ndikon — por nuk është arsyeja kryesore
Kriza ekonomike ka ndryshuar sjelljen e shumë familjeve.
- 23% e të anketuarve thanë se kanë hequr dorë nga ideja për të marrë një kafshë tjetër.
- Gati 1 në 10 persona (9.7%) deklaruan se janë detyruar të japin kafshën e tyre.
Megjithatë, sipas organizatave për mbrojtjen e kafshëve, vetëm rreth 5% e pronarëve i braktisin ato për arsye thjesht financiare.
“Problemi i vërtetë është një shoqëri e brishtë që, përballë vështirësive, nuk arrin të qëndrojë pranë kafshës së saj. Të marrësh një kafshë do të thotë të jesh gati të ndryshosh jetën,” theksojnë përfaqësues të organizatave.
Shpenzimet në rritje
Mbajtja e një kafshe është bërë dukshëm më e kushtueshme:
- rreth 1,263 euro në vit për një qen
- rreth 767 euro për një mace
Kostot veterinare janë rritur ndjeshëm, dhe për mbi 4 milionë pronarë kanë kaluar edhe 500 euro për shkak të ndërhyrjeve të papritura.
Vetëm 22% kanë sigurim për kafshët, ndërsa miliona të tjerë kanë shtyrë vizitat dhe analizat për arsye ekonomike — një zhvillim që shqetëson ekspertët për pasojat në shëndetin e tyre.
Një problem kulturor
Sipas specialistëve, çështja nuk është vetëm financiare, por edhe kulturore. Kafshët shpesh shihen ende si “objekte” dhe jo si qenie të ndjeshme me të drejta.
Në strehimore, realiteti është i ashpër: mesatarisht vetëm një në tre kafshë të braktisura adoptohet, ndërsa të tjerat mund të kalojnë gjithë jetën në një kafaz.
Ndërkohë, shpenzimet për menaxhimin e këtyre strukturave bien mbi taksapaguesit dhe organizatat që shpesh operojnë me fonde të kufizuara.
Thirrja e ekspertëve
Shoqatat kërkojnë masa konkrete:
- ulje të TVSH-së për shërbimet veterinare
- krijimin e shërbimeve publike veterinare
- programe mbështetëse për familjet
- banka ilaçesh për kafshët
Por mbi të gjitha, kërkohet më shumë ndërgjegjësim.
Sepse problemi nuk fillon kur një kafshë braktiset —
fillon në momentin kur merret pa menduar mirë përgjegjësia për ta mbajtur.
