Zhvillimi u konfirmua këtë të enjte, 12 nëntor, gjatë mbledhjes së Komisionit për Legjislacion. Megjithatë, mbetet e paqartë nëse do të sigurohen 61 votat e nevojshme për rrëzimin e vetos presidenciale.
Marrëveshje mes PDK-së dhe Vetëvendosjes, por jo për përmbajtjen e ligjit
Deputetja e PDK-së, Blerta Deliu-Kodra, bëri të ditur se dy partitë kanë zhvilluar negociata për mënyrën e procedimit të ligjit.
Mosmarrëveshja kryesore lidhej me mundësinë e amendamentimit të tij gjatë fazës së rishqyrtimit.
PDK-ja kërkonte ndryshime, ndërsa shumica parlamentare argumentonte se Rregullorja e Kuvendit nuk e lejon një procedurë të tillë në këtë fazë.
Për këtë arsye, palët ranë dakord që ligji të dërgohet për rivotim në formën e miratuar më 6 tetor, ndërsa ndryshimet e tjera të trajtohen përmes një nisme të re.
Megjithatë, marrëveshja për procedurën nuk nënkupton mbështetje të plotë politike për përmbajtjen e ligjit.
Kryetari i Komisionit për Legjislacion, Vigan Qorolli, nga Vetëvendosje, e cilësoi nismën të nxituar dhe juridikisht të pamjaftueshme, duke vënë në dyshim efektin e saj real.
Çfarë ndryshon ligji për Gjykatën Speciale?
Ndryshimet e propozuara janë thelbësore, pasi synojnë të kufizojnë juridiksionin e Dhomave të Specializuara të Kosovës në Hagë.
Sipas tekstit të miratuar më 6 tetor, Gjykata Speciale do të mund të trajtonte vetëm krimet që lidhen drejtpërdrejt me pretendimet për trafikim organesh, përfshirë vrasjet dhe torturat e lidhura me këto pretendime.
Ligji parashikon gjithashtu:
- Kufizimin e periudhës së krimeve që mund të gjykohen nga 1 korriku 1999 deri më 31 dhjetor 2000.
- Përjashtimin nga juridiksioni të krimeve të pretenduara në veri të Shqipërisë.
- Transferimin në Kosovë të çështjeve që mbeten jashtë kompetencave të Gjykatës Speciale.
- Kufizimin e dënimit maksimal në 15 vjet burg.
- Mundësinë e faljes presidenciale për personat e dënuar.
Kjo dispozitë e fundit është konsideruar problematike, pasi bie ndesh me legjislacionin aktual të Kosovës për faljen.
Ndryshimet nuk parashikojnë shfuqizimin e Gjykatës Speciale, por kufizimin e fushës së veprimit të saj.
Nisma pas dënimit të katër ish-krerëve të UÇK-së
PDK-ja e nisi procedurën për ndryshimin e ligjit më 21 shtator, pesë ditë pasi Gjykata Speciale në Hagë dënoi në shkallë të parë katër ish-drejtuesit e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës: Hashim Thaçin, Kadri Veselin, Jakup Krasniqin dhe Rexhep Selimin.
Më 6 tetor, pas disa javësh protestash, Kuvendi i Kosovës miratoi ndryshimet me 88 vota pro.
Megjithatë, më 22 tetor, presidentja Justina Shiroka-Pula e ktheu ligjin për rishqyrtim, pas kërkesës së PDK-së.
Tani, për ta miratuar sërish dhe për të rrëzuar veton presidenciale, Kuvendit i duhen të paktën 61 vota.
Brukseli kundërshton: Ndryshimet bien ndesh me detyrimet e Kosovës
Bashkimi Europian ka reaguar kundër ndryshimeve ligjore.
Komisionarja europiane për Zgjerimin, Marta Kos, i cilësoi ato të papranueshme më 12 tetor, duke argumentuar se bien ndesh me detyrimet e Kosovës ndaj BE-së.
Brukseli përshëndeti më pas vendimin e presidentes për ta kthyer ligjin në Kuvend.
Më 4 nëntor, Kos konfirmoi se po zhvilloheshin bisedime me Qeverinë e Kosovës lidhur me këtë çështje.
Edhe Dhomat e Specializuara kanë bërë të ditur se nuk janë konsultuar për ndryshimet.
Kryetarja e Gjykatës, Ekaterina Trendafilova, ka theksuar se mandati i institucionit mbështetet në Kushtetutën e Kosovës, legjislacionin përkatës dhe marrëveshjet ndërkombëtare.
Afati deri më 23 nëntor, vendimtare 61 votat
Sipas Rregullores së Kuvendit, Komisioni për Legjislacion ka katër javë kohë për përgatitjen e raportit mbi ligjin e kthyer nga presidentja.
Nëse dokumenti është pranuar zyrtarisht më 26 tetor, afati përfundon më 23 nëntor.
Pas kësaj, çështja pritet të kalojë në seancë plenare.
Nëse sigurohen 61 vota, vetoja presidenciale rrëzohet dhe ligji mund të vijojë procedurën për hyrjen në fuqi. Në të kundërt, ndryshimet do të duhet të ndiqen përmes një nisme të re ligjore.
