Jeruzalemi po përballet me tensione të reja rreth kompleksit të Xhamisë Al-Aksa, një nga vendet më të shenjta të Islamit dhe njëkohësisht lokacioni më i rëndësishëm fetar për hebrenjtë. Shqetësimet janë rritur pas veprimeve të grupeve nacionaliste izraelite që po sfidojnë hapur rregullat historike të njohura si “Status Quo”.
Sipas marrëveshjes së vjetër që rregullon administrimin e kompleksit, Al-Aksa mbetet nën kujdesin e Vakëfit Islamik të Jordanisë. Jomyslimanët lejohen ta vizitojnë zonën, por nuk mund të kryejnë rite fetare apo lutje brenda saj.
Megjithatë, figura të së djathtës nacionaliste izraelite po kërkojnë ndryshimin e këtij statusi. Ish-deputeti Moshe Feiglin deklaroi se në vendin ku ndodhet sot Al-Aksa duhet të ndërtohet një Tempull i ri hebre, ndërsa ministri i Sigurisë Kombëtare i Izraelit, Itamar Ben-Gvir, ka kryer vizita të përsëritura në kompleks duke zhvilluar lutje dhe aktivitete që kundërshtarët i konsiderojnë shkelje të marrëveshjeve ekzistuese.
Raportime të mediave ndërkombëtare kanë ngritur gjithashtu dyshime se po shqyrtohen plane për ta shpallur zonën një “qendër shumëfetare”, gjë që ka shkaktuar reagime të forta në botën arabe dhe islame. Qeveria izraelite ka mohuar se po ndryshon statusin aktual të vendit.
Autoritetet jordaneze, Egjipti dhe disa vende të Gjirit kanë shprehur shqetësim për zhvillimet e fundit, ndërsa ekspertët paralajmërojnë se çdo ndryshim formal i statusit të Al-Aksës mund të ndezë një valë të re tensionesh në Lindjen e Mesme.
Historikisht, çështja e kompleksit ka qenë shkak për përplasje të mëdha. Vizita e ish-kryeministrit Ariel Sharon në vitin 2000 konsiderohet një nga ngjarjet që ndezi Intifadën e Dytë palestineze, konflikt që la mijëra viktima.
Sot, me luftën në rajon ende të pazgjidhur dhe tensionet mes Izraelit, Iranit dhe Hezbollahut, çdo debat mbi të ardhmen e Al-Aksës shihet si një rrezik potencial për stabilitetin e gjithë Lindjes së Mesme./BBC
