Bashkimi Evropian ka konfirmuar se gjatë muajit janar 2026 do të nisë heqjen graduale të masave ndaj Kosovës, të vendosura në verën e vitit 2023 pas tensioneve në veri dhe zbatimit të zgjedhjeve lokale të kontestuara në komunat me shumicë serbe.
Ky vendim shihet si një hap i rëndësishëm politik, që mund të ringjallë perspektivën evropiane të Kosovës, veçanërisht në një vit kur pritet që aplikimi për anëtarësim në BE, i dorëzuar në fund të vitit 2022, të shqyrtohet për herë të parë nga Komisioni Evropian.
Masat e BE-së ndaj Kosovës kanë qenë të pazakonta, pasi nuk janë miratuar përmes një akti formal ligjor dhe nuk kanë pasur natyrë klasike sanksionesh, por janë konsideruar më tepër si “masa administrative”. Ato kanë përfshirë ngrirjen e fondeve, pezullimin e vizitave të nivelit të lartë dhe bllokimin e mbledhjeve të Këshillit të Stabilizim-Asociimit.
Një ndryshim i rëndësishëm ka ndodhur pas zgjedhjeve lokale të tetorit 2025 në veri, të cilat BE-ja i vlerësoi si të qeta dhe paqësore. Pas këtij zhvillimi, presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, njoftoi zyrtarisht heqjen e masave gjatë Samitit BE–Ballkani Perëndimor, më 17 dhjetor në Bruksel.
Sipas planit të propozuar nga disa shtete anëtare, lirimi i fondeve do të bëhet në dy faza. Gjysma e shumës së ngrirë, rreth 216 milionë euro, pritet të lirohet menjëherë, ndërsa pjesa tjetër, rreth 205 milionë euro, në fillim të vitit 2026, pas zgjedhjeve parlamentare.
Megjithatë, pavarësisht vendimit politik, procedurat teknike për transferimin e fondeve ende nuk kanë përfunduar, dhe Komisioni Evropian po shqyrton mënyrën formale të heqjes së masave, për shkak të precedentit të krijuar në vitin 2023.
Sa i përket dialogut Kosovë–Serbi, pritshmëritë për një rifillim të shpejtë mbeten të ulëta, ndonëse mandati i të dërguarit të BE-së, Peter Sorensen, është rinovuar edhe për dy vjet. Në Bruksel, megjithatë, besohet se BE-ja do të përpiqet të rikthejë rolin e saj në Ballkanin Perëndimor, në një kohë kur është anashkaluar në kriza të tjera globale.
Ekziston gjithashtu mundësia që gjatë këtij viti aplikimi i Kosovës për anëtarësim në BE t’i dërgohet Komisionit Evropian për vlerësim, veçanërisht nëse Irlanda, e cila merr presidencën e BE-së në korrik, shtyn përpara procesin e zgjerimit.
Nëse do, ta përgatis edhe:
- version shumë të shkurtër (Breaking / Të fundit)
- titull më analitik ose më politik
- tag-e, meta description dhe focus keyphrase për SEO
ma thuaj dhe e bëj menjëherë.
